Báo cáo lãi lỗ quán cà phê, nhà hàng: mẫu và chỉ số
Mẫu báo cáo lãi lỗ cho quán cà phê, nhà hàng: food cost, prime cost, giá vốn theo kiểm kê và theo công thức, hoa hồng app giao đồ ăn, kèm ví dụ số từng dòng.
Tác giả Nhóm DataxLand· · 7 phút đọc
Chủ quán cà phê hay nhà hàng thường biết rất rõ hôm nay đông hay vắng, nhưng ít khi trả lời chắc được "tháng này lãi bao nhiêu". Doanh thu có trên máy bán hàng (POS), tiền nguyên liệu nằm trong sổ nhập hàng, lương trong bảng chấm công, tiền mặt bằng trong hợp đồng, hoa hồng giao đồ ăn trong báo cáo của từng ứng dụng. Mỗi thứ ở một nơi, và cuối tháng ghép lại thì đã sang tuần thứ hai của tháng sau.
Bài này đưa ra một mẫu báo cáo lãi lỗ cho quán F&B, giải thích các chỉ số quan trọng nhất (food cost, prime cost, chênh lệch giá vốn theo công thức và theo kiểm kê), và cách gom dữ liệu để báo cáo ra được vào đầu tháng.
Mọi con số trong bài là ví dụ minh họa cho một quán cà phê giả định, không phải số trung bình của ngành hay của quán nào cụ thể. Hãy thay bằng số của quán bạn.
Mẫu báo cáo lãi lỗ tháng
| Khoản | Số tiền | % doanh thu thuần |
|---|---|---|
| Doanh thu thuần (tại quán + mang đi + giao qua app, sau giảm giá) | 294.000.000 ₫ | 100% |
| − Giá vốn nguyên liệu (đồ uống, đồ ăn) | 88.200.000 ₫ | 30,0% |
| = Lãi gộp | 205.800.000 ₫ | 70,0% |
| − Hoa hồng ứng dụng giao đồ ăn | 15.000.000 ₫ | 5,1% |
| − Bao bì mang đi | 4.500.000 ₫ | 1,5% |
| − Nhân công (lương cứng, ca bán thời gian) | 70.000.000 ₫ | 23,8% |
| − Mặt bằng | 45.000.000 ₫ | 15,3% |
| − Điện, nước, gas | 12.000.000 ₫ | 4,1% |
| − Marketing | 6.000.000 ₫ | 2,0% |
| − Khấu hao máy móc, sửa chữa | 8.000.000 ₫ | 2,7% |
| − Chi phí khác | 5.000.000 ₫ | 1,7% |
| = Lợi nhuận hoạt động | 40.300.000 ₫ | 13,7% |
Ba điểm đáng chú ý trong cấu trúc này:
- Hoa hồng của ứng dụng giao đồ ăn tách thành dòng riêng, không trừ thẳng vào doanh thu. Như vậy bạn so được kênh tại quán và kênh giao hàng: trong ví dụ, giả định doanh thu qua app 60.000.000 ₫ và mức hoa hồng 25% (mức thật theo hợp đồng của bạn với từng ứng dụng).
- Bao bì mang đi là chi phí của kênh, không phải chi phí chung. Ly giấy, nắp, túi chỉ phát sinh khi khách mang đi.
- Khấu hao có mặt trong báo cáo quản trị. Máy pha cà phê không miễn phí chỉ vì đã trả tiền từ năm ngoái.
Food cost: chỉ số đầu tiên cần xem
Food cost (tỷ lệ giá vốn nguyên liệu) là giá vốn nguyên liệu chia doanh thu thuần. Trong ví dụ là 30,0%.
Giá vốn nguyên liệu của tháng không phải tiền nhập hàng trong tháng. Nó tính theo kiểm kê:
Giá vốn nguyên liệu = Tồn kho đầu kỳ + Nhập trong kỳ − Tồn kho cuối kỳ
= 18.000.000 + 92.000.000 − 21.800.000
= 88.200.000 ₫Nếu chỉ lấy tiền nhập (92.000.000 ₫), tháng nào nhập nhiều để tích trữ sẽ trông lỗ, tháng sau lại trông lãi bất thường.
Giá vốn theo công thức và theo kiểm kê
Con số trên là giá vốn thực tế. Quán có định lượng (công thức pha chế) thì tính được thêm giá vốn lý thuyết: lượng nguyên liệu lẽ ra phải dùng cho số món đã bán.
Ví dụ định lượng một ly cà phê sữa đá (giả định giá nguyên liệu):
| Nguyên liệu | Định lượng | Đơn giá | Thành tiền |
|---|---|---|---|
| Cà phê rang xay | 20 g | 300 ₫/g | 6.000 ₫ |
| Sữa đặc | 30 g | 80 ₫/g | 2.400 ₫ |
| Đá, ly, ống hút | 1 phần | — | 1.600 ₫ |
| Giá vốn một ly | 10.000 ₫ |
Giá bán 35.000 ₫ thì food cost của món này là 10.000 ÷ 35.000 ≈ 28,6%.
Cộng giá vốn lý thuyết của mọi món đã bán trong tháng (số lượng bán từ POS × giá vốn từng món), giả sử được 80.500.000 ₫. So với giá vốn thực tế 88.200.000 ₫:
Chênh lệch = 88.200.000 − 80.500.000 = 7.700.000 ₫ (≈ 2,6% doanh thu thuần)Khoản chênh này là tiền "biến mất" giữa kho và ly: pha quá định lượng, nguyên liệu hỏng, món làm lại, đồ uống cho nhân viên, nhập kho ghi sai. Theo dõi chênh lệch này theo tháng hữu ích hơn nhiều so với chỉ nhìn food cost tổng.
Prime cost: nguyên liệu cộng nhân công
Prime cost là giá vốn nguyên liệu cộng chi phí nhân công — hai khoản lớn nhất và điều chỉnh được nhiều nhất của quán.
Prime cost = 88.200.000 + 70.000.000 = 158.200.000 ₫ (≈ 53,8% doanh thu thuần)Mặt bằng thường cố định theo hợp đồng; nguyên liệu và nhân công thì đổi theo cách bạn vận hành từng ngày (định lượng, lịch ca, số người mỗi khung giờ). Vì vậy prime cost là chỉ số chủ quán nên xem hằng tuần, không chỉ hằng tháng. Ngưỡng hợp lý tùy mô hình (quán mang đi khác nhà hàng phục vụ bàn), nên hãy đặt ngưỡng từ số của chính quán trong vài tháng ổn định.
Các chỉ số vận hành nên có cạnh báo cáo lãi lỗ
| Chỉ số | Cách tính | Dùng để |
|---|---|---|
| Giá trị hóa đơn trung bình | Doanh thu thuần ÷ số hóa đơn | Đánh giá upsell, combo |
| Doanh thu theo khung giờ | Tổng theo giờ trong ngày | Xếp ca, giờ khuyến mãi |
| Doanh thu theo kênh | Tại quán, mang đi, từng app giao đồ ăn | Biết kênh nào lãi sau hoa hồng và bao bì |
| Lãi gộp theo món | (Giá bán − giá vốn công thức) × số lượng | Chọn món giữ, món đẩy, món bỏ |
| Chênh lệch giá vốn | Thực tế − lý thuyết | Phát hiện hao hụt |
Trong ví dụ, nếu quán có 6.300 hóa đơn trong tháng thì giá trị hóa đơn trung bình là 294.000.000 ÷ 6.300 ≈ 46.667 ₫.
Gom dữ liệu thế nào để báo cáo ra đúng đầu tháng
- Doanh thu và món bán: xuất từ phần mềm POS theo ngày (file Excel), hoặc lấy qua API nếu phần mềm có.
- Đơn qua ứng dụng giao đồ ăn: tải báo cáo đối soát của từng ứng dụng, giữ cột hoa hồng và khuyến mãi riêng.
- Kiểm kê: một bảng tính tồn kho cuối tháng theo nguyên liệu, cùng một người kiểm cùng một ngày mỗi tháng.
- Định lượng và giá nguyên liệu: một bảng công thức món, cập nhật khi giá nhập đổi (ghi ngày hiệu lực).
- Chi phí cố định: một bảng nhỏ theo tháng: mặt bằng, lương, điện nước, khấu hao.
Năm nguồn này là đủ cho báo cáo trên. Phần khó không phải là có dữ liệu mà là ghép chúng mỗi tháng theo cùng một cách.
DataxLand làm việc này thế nào
DataxLand nhận file Excel xuất từ POS (File Excel), bảng tính kiểm kê và chi phí trên Google Sheets, hoặc dữ liệu từ phần mềm có REST API trả JSON (REST API tùy biến). Si đọc cấu trúc và một mẫu dữ liệu đã che thông tin cá nhân, đề xuất cách hiểu từng cột (đâu là hóa đơn, món, kênh, nguyên liệu) để bạn duyệt trước khi build.
Chỉ số riêng của quán như food cost, prime cost hay chênh lệch giá vốn được khai báo thành chỉ số của workspace: kiểm số trên một kỳ mẫu rồi mới bật, sau đó dashboard, báo cáo Telegram và câu trả lời của Si cùng dùng một định nghĩa. Đặt cảnh báo khi food cost tuần vượt ngưỡng bạn chọn. Xem thêm báo cáo quản trị tự động và DataxLand cho vận hành.
Câu hỏi thường gặp
Food cost bao nhiêu là tốt?
Không có một con số đúng cho mọi quán: đồ uống pha chế, đồ ăn chế biến và mô hình phục vụ bàn có cấu trúc chi phí rất khác nhau. Cách thực tế là theo dõi food cost của chính quán qua nhiều tháng và xem kỹ tháng nào lệch khỏi mức thường thấy.
Có cần kiểm kê mỗi tháng không?
Có, nếu bạn muốn giá vốn thực tế đúng. Không kiểm kê thì chỉ có tiền nhập hàng, và tiền nhập hàng không phản ánh nguyên liệu đã dùng. Quán nhỏ có thể kiểm kê kỹ nguyên liệu đắt nhất hằng tuần và kiểm kê toàn bộ cuối tháng.
Hoa hồng ứng dụng giao đồ ăn nên trừ vào doanh thu hay ghi chi phí?
Trong báo cáo quản trị, tách thành dòng chi phí riêng giúp so được lãi của kênh giao hàng với kênh tại quán. Cách ghi nhận trên sổ sách kế toán theo quy định thì hỏi kế toán của bạn.
Quán nhiều chi nhánh thì làm sao?
Thêm chiều "chi nhánh" cho mọi nguồn (POS, kiểm kê, chi phí). Chi phí chung như marketing hay quản lý thì phân bổ theo một quy tắc cố định, ví dụ theo doanh thu, và ghi rõ quy tắc đó trong báo cáo.
Đọc tiếp: Dashboard lãi lỗ: 8 chỉ số cần theo dõi · Giá vốn hàng bán: bình quân, theo lô, theo ngày · Chỉ số riêng của doanh nghiệp